Yurt dışına ürün veya hizmet satan ya da yabancı müşterilerden ödeme almak isteyen işletmeler için en çok merak edilen konulardan biri, sanal POS ile dövizle ödeme alınıp alınamayacağı dır. Özellikle e-ticaretin sınırları ortadan kaldırmasıyla birlikte, dövizle ödeme alma ihtiyacı sadece büyük firmalar için değil; küçük ve orta ölçekli işletmeler için de önemli hâle gelmiştir. Bu noktada sanal POS sistemlerinin sunduğu imkânlar ve sınırlamalar doğru şekilde anlaşılmalıdır.
Sanal POS ile dövizle ödeme almak teknik olarak mümkündür; ancak bu süreç, her sanal POS sağlayıcısında aynı şekilde işlemez. Bankalar ve ödeme kuruluşları, dövizli işlemler için farklı altyapılar, komisyon yapıları ve sözleşme koşulları sunar. Bu nedenle “dövizle ödeme almak” tek başına yeterli bir ifade değildir; nasıl, hangi şartlarda ve hangi risklerle alınacağı da bilinmelidir.
Sanal POS ile Yurt Dışından Dövizle Ödeme Alma Şartları
Sanal POS üzerinden dövizle ödeme alabilmek için öncelikle kullanılan POS altyapısının yurt dışı işlemlere açık olması gerekir. Her sanal POS, varsayılan olarak dövizle işlem yapmaya uygun değildir. Bankalar genellikle bu özelliği ek bir talep veya sözleşme maddesiyle aktive eder. Ödeme kuruluşlarında ise dövizle ödeme özelliği çoğu zaman paket kapsamına göre sunulur.
Bir diğer önemli şart, işletmenin faaliyet alanının yurtdışı satışa uygun olmasıdır. Bankalar ve ödeme kuruluşları, dövizli işlemlerde risk değerlendirmesini daha sıkı yapar. Bu nedenle işletmenin sunduğu ürün veya hizmetin yasal, şeffaf ve belgelenebilir olması beklenir. Dijital hizmetler, yazılım, danışmanlık veya online eğitim gibi alanlarda dövizle ödeme almak genellikle daha kolaydır.
Ayrıca sanal POS entegrasyonunun teknik olarak çoklu para birimini desteklemesi gerekir. Ödeme ekranında müşteriye hangi para birimiyle ödeme yapacağı net şekilde gösterilmelidir. Bu şeffaflık, hem müşteri güveni hem de ödeme onay oranları açısından önemlidir.
Dövizle Ödeme Alırken Kur ve Komisyon Hesaplaması Nasıl Yapılır?
Dövizle ödeme alırken en çok karıştırılan konulardan biri, kur dönüşümü ve komisyon hesaplamasıdır. Sanal POS üzerinden yapılan dövizli işlemlerde, ödeme tutarı genellikle yabancı para birimi cinsinden alınır; ancak tahsilat çoğu zaman işletmenin hesabına Türk lirası olarak yansır. Bu dönüşüm sırasında uygulanan kur ve kesilen komisyon, işletmenin net kazancını doğrudan etkiler.
Bazı sanal POS sistemleri, dövizli işlemleri döviz hesabına aktarabilirken; bazıları otomatik olarak TL’ye çevirir. TL’ye çevrilen işlemlerde, bankanın veya ödeme kuruluşunun belirlediği kur kullanılır. Bu kur, genellikle piyasa kurundan biraz farklı olabilir. Bu fark, özellikle yüksek hacimli işlemlerde ciddi tutarlara ulaşabilir.
Komisyon tarafında ise dövizli işlemler, TL işlemlere kıyasla genellikle daha yüksek komisyon oranlarına sahiptir. Bunun nedeni, yurt dışı işlem riskleri ve ek maliyetlerdir. Bu nedenle dövizle ödeme almayı planlayan işletmelerin, sözleşme aşamasında kur politikası ve komisyon oranlarını net şekilde öğrenmesi gerekir.
Sanal POS ile Dövizle Tahsilatın Vergisel Boyutu
Dövizle ödeme almak, vergi yükümlülüklerini ortadan kaldırmaz. Aksine, dövizli işlemler muhasebe açısından daha dikkatli takip edilmelidir. Sanal POS üzerinden alınan her ödeme, ister TL ister döviz olsun, ticari kazanç olarak değerlendirilir ve kayıt altına alınmalıdır.
Dövizli tahsilatlarda fatura, ödeme tarihindeki Merkez Bankası döviz kuru esas alınarak düzenlenir. Bu durum, kur farkı gelirleri veya giderlerini de beraberinde getirebilir. Özellikle ödeme ile tahsilat tarihi arasında kur değişimi yaşanıyorsa, muhasebe kayıtlarının doğru tutulması büyük önem taşır.
Ayrıca yurt dışına kesilen faturalar, KDV uygulaması açısından farklılık gösterebilir. Hizmetin türüne ve müşterinin bulunduğu ülkeye göre KDV istisnası veya özel düzenlemeler söz konusu olabilir. Bu nedenle dövizle ödeme alan işletmelerin, muhasebe ve mali müşavir desteğiyle süreci yürütmesi önerilir.
Dövizle Ödeme Alırken En Sık Karşılaşılan Sorunlar
Sanal POS ile dövizle ödeme alırken karşılaşılan sorunların başında ödeme reddi gelir. Bazı yabancı kartlar, güvenlik gerekçesiyle yurt dışı işlemlere kapalı olabilir. Bu durum, işletmenin kontrolü dışında gelişir ve müşterinin bankasıyla çözülmesi gerekir.
Bir diğer yaygın sorun, 3D Secure doğrulaması dır. Yurtdışı kartlarda doğrulama adımları farklılık gösterebilir ve bu da ödeme sürecinin yarıda kalmasına neden olabilir. Ödeme ekranının kullanıcı dostu olmaması, bu tür sorunları daha da artırır.
Ayrıca kur ve tahsilat süresi konusundaki belirsizlikler de işletmeleri zorlayabilir. Dövizli işlemlerin hesaba geçme süresi, TL işlemlere göre daha uzun olabilir. Bu durum, nakit akışı planlaması yapan işletmeler için dikkate alınması gereken bir faktördür.
Bu sorunların büyük bölümü, doğru sanal POS altyapısı seçimi ve ödeme ayarlarının baştan doğru yapılandırılmasıyla minimize edilebilir. Dövizle ödeme almak isteyen işletmelerin, yalnızca “ödeme alınabiliyor mu?” sorusuna değil; ödeme sürecinin tüm detaylarına odaklanması gerekir.